Lubczyk ogrodowy
Lubczyk ogrodowy. Tutaj znajdziesz wszystko na temat tej rośliny.
Lubczyk ogrodowy z rodziny selerowatych znany i uprawiany w wielu rejonach świata. Prawdopodobnie początki lubczyku pochodzą z Persji (Afganistanu i Iranu), następnie pojawiał się starożytnej Grecji i Rzymie. Aktualnie uprawia się go najchętniej w Europie, Azji, Ameryce Północnej.
Lubczyk ogrodowy możesz spotkać pod innymi nazwami: Lubczyk, maggi, lubiśnik lekarski, łakotne ziele, mleczeń.
Roślina uprawna choć czasami dziczeje. Osiąga od 50 – 150 cm wysokości. Z rośliny pozyskujemy łodygi, liście, korzeń i owoce.
Lubczyk jest wieloletni. W okresie zimowym część nadziemna rośliny zamiera. Lubi słoneczne stanowiska i toleruje większość gleb. Najlepiej radzi sobie na glebach lekkich, przepuszczalnych, dobrze spulchnionych. Natomiast uprawę może utrudnić gleba ciężka i gliniasta.
Lubczyk można uprawiać w doniczkach aczkolwiek w okresach suchych wymaga ciągłego i intensywnego podlewania.
„Ulubiony towarzysz„
Jako ciekawostkę podsuwam Wam rośliny, które lubią rosnąć w towarzystwie lubczyku tym przyczyniając się do lepszego smaku i wzrostu.
- Bazylia
- Koper ogrodowy
- Pietruszka naciowa
- Tymianek
- Lawenda
- Nagietek lekarski
- Seler
- Marchew
Stare dzieje
W tradycji celtyckiej lubczyk miał łagodzić wyczerpanie, a liście często umieszczano w butach zmęczonych podróżników lub dodawano go do kąpieli z aromatycznymi olejkami eterycznymi, aby złagodzić bóle mięśni. Według wierzeń ludowych używano go w eliksirach miłosnych, jak również wierzono, że kąpiele w liściach, przyciągną nową miłość. Kiedyś panny młode wlatywały lubczyk w wianki co miało zapewnić szczęśliwe małżeństwo.
Można kupić gotowe małe sadzonki lubczyku lub wyhodować je z nasion.
Wysiew nasion:
Nasiona należy siać wczesną wiosną: Marzec, Kwiecień, Maj.
Lubczyk warto posadzić w miejscu, w którym będzie miał dużo miejsca do wzrostu.
Nasiona – Rośliny wyhodowane z nasion będą wymagały więcej uwagi i będą się wolniej ukorzeniać. Warto wysiać po kilka nasion, bo nie wszystkie mogą wrosnąć. Lubczyk można wysiewać bezpośrednio na zewnątrz w lekko zacienionym miejscu lub w doniczkach na sadzonki.
Sadzonki– Zakupione sadzonki lubczyku można sadzić na zewnątrz najlepiej późną wiosną lub wczesnym latem. W przypadku młodych roślin wyhodowanych z nasion w pomieszczeniu, gdy rośliny są silnie i ich korzenie wypełnią doniczkę, ostrożnie je zahartuj, aby przejście do życia na zewnątrz było jak najłagodniejsze.
Lubczyk dobrze posadzić jest w żyznej glebie lub w dużej donicy i dobrze podlewać w okresach suszy.
Regularnie przycinaj ukorzenione rośliny, aby pobudzić świeży wzrost i zbieraj w razie potrzeby.
Zbiór:
Liście można zbierać w dowolnym momencie, nawet gdy roślina osiągnie kilka centymetrów wysokości, ponadto regularnie zbieraj młode liście, aby uzyskać ich więcej.
Przestań zbierać liście, gdy lubczyk zacznie kwitnąć późnym latem, ponieważ stają się gorzkie lub możesz usunąć łodygę kwiatową, aby przedłużyć zbiory liści. Usuwanie pojawiających kwiatostanów jest ważne, gdyż pędy kwiatowe osłabiają rozwój liści i korzeni.
Żniwa lubczyku przypadają na czerwiec – październik.
Lubczyk ścina się przed zimowaniem rośliny. Należy przyciąć pędy przy samej ziemi. Przygotowując lubczyk na zimę, należy go dokładnie podsypać kompostem lub obornikiem dodatkiem słomy.
Wszystkie martwe odrosty przytnij aż do ziemi jesienią lub zimą.
Kliknij poniżej by zobaczyć jak ściąć lubczyk:
Pamiętaj! Rośliny i zioła powinno się spożywać “świeże” tj. niezwietrzałe i nieprzeleżałe kilka lat w kącie kuchennej szafki. Rok w rok natura daje mam możliwość żniw, więc nasze zaspy odnawiamy co roku.
Zarówno liście, łodygi, rozłupki i korzenie są używane do aromatyzowania żywności.
Smak
Zapachem i smakiem lubczyk przypomina seler. Intensywny i korzenny. Smak lubczyku określny jest jako umami (czyli: słodki, słony, kwaśny, lekko ostry i lekko gorzki).
Przechowywanie
Liście:
- Można stosować świeże liście,
- Liście można suszyć. Umyte i wysuszane z wody liście ułóż pojedynczo na papierze do pieczenia. Suszenie może przebiegać na zacienionym balkonie, w piekarniku lub suszarce (w obu przypadkach nagrzanych do max. 35℃).
- Mrożenie liści w plastykowym pojemniku (przechowywać 4 do 9 miesięcy w zamrażarce, choć po upływnie czterech miesięcy lubczyk traci na aromacie i smaku).
- Pasta z lubczyku w oleju – przechowywać w lodówce.
- Liście w soli niejodowanej -przechowywać w lodówce.
Kliknij przycisk poniżej by zobaczyć jak przechować lubczyk 🙂
Rozłupki (owoce) – można stosować całe lub zmielone.
Korzeń lubczyku – można stosować świeży oraz suszyć.
Łodygi – można zamrozić (zobacz przycisk powyżej).
Zastosowanie w kuchni
- Liście używane są do aromatyzowania zup (zwłaszcza rosołu i zup z warzyw strączkowych), sałatek, sosów, sałatek, masła ziołowego oraz twarożku.
- Łodygi używane są do aromatyzowania zup, duszonych mięs i placków. Łodygi można kandyzować oraz używać jako dekoracja do ciast i deserów.
- Owoc (rozłupki) w całości, zmiażdżone w moździerzu lub zmielone są aromatycznym dodatkiem do ugotowanych warzyw. Stanowią dodatek do cist, cukierków, rożnego rodzaju chleba oraz herbatników.
- Korzeń świeży lub suszony można używać do domowych kostek rosołowych i mieszanek ziołowych. Aktualnie na rynku korzeń lubczyku wykorzystywany jest jako dodatek do kostek bulionowych i zupek chińskich.
Dobrym pomysłem jest natrzeć miskę liściami lubczyku w której będziesz podawać sałatkę. Sałatka nabierze przyjemnego selerowego posmaku. 😉
Chociaż lubczyk jest niesamowicie aromatyczny i smaczny nie przesadzajmy z nadmiarem spożywania. Lubczyk jest bezpieczny do spożycia dla większości ludzi. Natomiast jego nadużywanie (przedawkowanie) może spowodować podrażnienia przewodu pokarmowego, często objawiającym się bólami brzucha, nudnościami lub biegunką.
Osoby które mają uczulenie na seler, pietruszkę i inne rośliny selerowate powinny ostrożne obchodzić się z tym ziołem. Mogą wystąpić alergie skórne i wrażliwość skóry na światło słoneczne.
Właściwości:
Lubczyk ogrodowy zawiera: witaminę C i B. Kwasy organiczne, węglowodany a także olejki lotne.
Wpływ na zdrowie:
W wierze ludowej lubczyk ma wiele właściwości zdrowotnych natomiast ilość badań przeprowadzanych na tej roślinie jest uboga, wiec nie ma naukowych potwierdzeń zalet zdrowotnych lubczyku. Aczkolwiek wiadomo, że lubczyk wspomaga:
- Pomoc trawienna – Wspomaga proces trawienia tłuszczów.
- Zatracie pokarmowe -Wspomaga odtruwanie organizmu i oczyszcza, leczy niestrawności i wzdęcia.
- Ma działanie przeciwzakrzepowe. – Osoby zażywające leki przeciwzakrzepowe nie powinny używać lubczyku gdyż to może nasilić działanie leków.
- Zmniejsza bóle menstruacyjnie.
- Wspomaga odksztuszanie zalegającej flegmy.
- Wspiera zdrowy układ krążenia.
- Dzieci i kobiety w ciąży – Odradza się stosowanie naparów i ekstraktów z lubczyku u dzieci i ciężarnych kobiet a także tych które karmią piersią. Brak przeciwskazań co do niewielkich ilości jako przyprawa i dodatek do gotowanych dań.
- Prawdopodobnie działa przeciwnowotworowo.
